در «نوشدارو» بارها تاکید کردهایم که دسترسی به اینترنت فقط یک ابزار رفاهی نیست؛ بلکه بخشی از زندگی روزمره، آموزش، سلامت، ارتباطات و امنیت فردی ماست. با این حال در شرایطی که اینترنت در ایران بهصورت گسترده قطع شده، کاربران ناچارند برای اتصال مجدد به راهحلهای موقتی و بعضاً پرخطر متوسل شوند.
در چنین مواقعی، انواع فیلترشکنها، پروکسیهای ناشناس، لینکهای V2Ray، کانفیگها و حتی اپلیکیشنهای نامعلوم، به سرعت در شبکههای اجتماعی منتشر و دستبهدست میشوند. هدف همگی هم یک چیز است: «وصل شدن».
اما پرسش مهم این است که وصل شدن با چه هزینهای؟
این مقاله برای افزایش آگاهی عمومی نوشته شده و تلاش میکند به زبان ساده اما دقیق توضیح دهد که در شرایط قطع اینترنت به چه نکاتی دقت کنیم، از چه کارهایی خودداری کنیم و چگونه تا حد ممکن مراقب حریم خصوصی و امنیت خود باشیم.
چرا سازنده ویپیان دنبال اطلاعات شخصی ماست؟
بسیاری از VPNها و پروکسیهای رایگان و ناشناس، از راههای زیر سود میبرند:
- ذخیره و تحلیل رفتار کاربران
- ثبت آدرسهای بازدیدشده و زمان دقیق اتصال
- فروش دادههای ترافیکی
- تزریق تبلیغات یا کدهای مخرب
- همکاری با نهادها و اشخاص ثالث (اعم از تجاری یا نظارتی)
به عبارت دیگر در شرایط بحرانی، احتمال سوء استفاده از کاربران ناآگاه بهشدت بالا میرود.
ابزارهای رایج دور زدن محدودیتها و میزان ریسک آنها
انواع و اقسام ابزارها برای دور زدن محدودیتها پیدا میشوند، اما هرکدامشان ویژگیهای امنیتی متفاوتی دارند که نباید به سادگی نادیده گرفته شود.
۱. پروکسیهای ناشناس (HTTP / SOCKS)
ریسک: بالا پروکسیهای ساده معمولاً یا رمزنگاری امن ندارند و یا رمزنگاری آنها بهراحتی قابل شکستن است.
اگر از یک پروکسی ناشناس استفاده میکنید، فرد یا گروهی که آن را ارائه کرده میتواند اطلاعات زیر را ببیند و ذخیره کند:
- آدرس IP واقعی شما
- سایتها و دامنههایی که بازدید میکنید
- زمان و مدت اتصال
- نوع مرورگر و سیستمعامل
- و اگر اتصال از نوع HTTPS نباشد: محتوای کامل صفحات، فرمها، نام کاربری و رمزهای عبور شما
البته در حال حاضر تقریبا تمام وبسایتها از اتصال امن (HTTPS) استفاده میکنند و بنابراین پروکسی واسط امکان مشاهدهی خود اطلاعات تبادل شده را ندارد، اما میتواند ببیند که به چه سایتهایی مراجعه میکنید.
توصیه کلی نوشدارو این است که از پروکسی ناشناس برای ورود به ایمیل، والت ارز دیجیتال یا هر سرویس مهم دیگری استفاده نشود.
۲. لینکهای V2Ray و کانفیگهای اشتراکی
ریسک: وابسته به منبع (متوسط تا بالا)
V2Ray بهخودیخود نه امن است و نه ناامن؛ در واقع امنیت آن کاملاً به گردانندهی سرور بستگی دارد. در کانفیگهای عمومی و ناشناس، خطرات زیر شایع است:
- مانیتورینگ کامل ترافیک کاربران
- ثبت الگوی رفتاری افراد
- تزریق محتوای مخرب
- شناسایی و مسدود شدن دستهجمعی کاربران
بنابراین استفاده از این ابزارها را کوتاهمدت و اضطراری در نظر بگیرید.
بدافزارهایی که به اسم اینترنت بینالملل، حساب را خالی میکنند!
۳. اپلیکیشنهای VPN ناشناس یا کرکشده (در قالب فایلهای APK)
ریسک: بسیار بسیار بالا
این یکی خطرناکترین حالات ممکن است: نصب اپلیکیشنهایی که از منابع نامعتبر دریافت میشوند، میتواند پیامدهای بسیار جدی داشته باشد، از جمله:
- نصب جاسوسافزار و بدافزار
- ثبت کلیدهای تایپشده (Keylogger)
- دسترسی پنهان به فایلها، مخاطبین یا میکروفون
زنگ خطرها:
- درخواستهای دسترسی غیرضروری به بخشهای مختلف گوشی.
- عدم وجود وبسایت رسمی یا هویت شفاف.
- وعدههای اغراقآمیز مثل «۱۰۰٪ امن» یا «غیرقابل ردیابی».
جمعبندی نوشدارو
قطع اینترنت، تصمیمگیریهای ما را احساسیتر میکند؛ اما دقیقاً در همین شرایط است که آگاهی و خونسردی اهمیت بیشتری دارد. اتصال بدون شناخت ریسکها، میتواند به قیمت از دست رفتن حریم خصوصی، اطلاعات شخصی، یا حتی امنیت مالیتان تمام شود.
همهی ابزارهای اتصال برای هر نوع کاری مناسب نیست، حتی در شرایط بحران هم میتوان با تصمیمهای آگاهانه، آسیب را به حداقل رساند.
نظر بدهید
نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.