در دنیای پرمخاطرهی وب، حفظ حریم خصوصی به یک چالش اساسی تبدیل شده؛ به همین دلیل، موزیلا در یک اقدام بیسروصدا اما مهم، موتور قدرتمند و ضد ردیابی مرورگر بریو (Brave) به اسم adblock-rust را به قلب فایرفاکس اضافه کرده است تا امنیت کاربران در برابر اسکریپتهای مخرب و جاسوسی سایبری ارتقا یابد.
فایرفاکس حالا کمی از بریو را در خود دارد
شرکت موزیلا همیشه به حریم خصوصی اهمیت داده، اما حالا برای ارتقای امنیت مرورگر خود از کدهای رقیبش استفاده کرده است. «موتور مسدودسازی محتوا» بریو که با زبان برنامهنویسی امن Rust نوشته شده، اکنون در هسته فایرفاکس گنجانده شده؛ تغییری ساختاری که نشاندهنده رویکرد جدیدی برای مقابله یکپارچه با ردیابهای اینترنتی است.
البته این ویژگی در حال حاضر فاقد رابط کاربری است و به صورت پیشفرض غیرفعال نگه داشته شده.
موتور adblock-rust چه قابلیتهایی ارائه میکند؟
موتور adblock-rust با زبان برنامهنویسی Rust نوشته شده و تحت مجوز متنباز MPL-2.0 منتشر شده است. کار این موتور فقط حذف تبلیغات از صفحه نیست، بلکه چند نوع فیلترینگ مختلف اعمال میکند:
- مسدودسازی درخواستهای شبکه
- حذف یا پنهانسازی عناصر تبلیغاتی صفحه
- پشتیبانی از فهرستهای فیلتر رایج
- سازگاری با سینتکس فیلترهای uBlock Origin
- امکان استفاده از فهرستهایی مثل EasyList و EasyPrivacy
خوب است بدانید زبان Rust به امنیت حافظه (Memory Safety) معروف است؛ استفاده از آن در مرورگرها جلوی بسیاری از آسیبپذیریهای خطرناک و نشت داده را میگیرد و سرعت پردازش را به شدت بالا میبرد.
چگونه این سپر امنیتی را آزمایش کنیم؟
اگر کاربر حرفهای هستید و فقط برای تست میخواهید این قابلیت را بررسی کنید، بهتر است آن را روی یک نسخهی نصبی جداگانه یا پروفایل آزمایشی فایرفاکس انجام دهید.
- ابتدا وارد سایتی شوید که میخواهید تست را روی آن انجام دهید؛
- روی آیکون سپر، کنار نوار آدرس کلیک کنید؛
- قابلیت Enhanced Tracking Protection را برای همان سایت خاموش کنید؛
- در یک تب جدید، این متن را وارد کنید:
about:config
- هشدار فایرفاکس را بپذیرید؛
- عبارت زیر را جستوجو کنید:
privacy.trackingprotection.content.protection.enabled
- مقدار آن را روی
trueبگذارید؛ - سپس عبارت زیر را جستوجو کنید:
privacy.trackingprotection.content.protection.test_list_urls
- روی گزینه ویرایش کلیک کنید و این مقدار را وارد کنید:
https://easylist.to/easylist/easylist.txt|https://easylist.to/easylist/easyprivacy.txt
- تغییرات را ذخیره کنید؛
- حالا هر سایتی که تبلیغات دارد را باز کنید و نتیجه را به چشم ببینید.
در تستهای اولیه، ممکن است جایگاه تبلیغ در صفحه باقی بماند، اما خود محتوای تبلیغاتی بارگذاری نشود. یعنی مثلاً کادر تبلیغ دیده شود، اما تصویر یا محتوای تبلیغ حذف شده باشد.
در آخر: این یعنی پایانِ کارِ افزونههای ادبلاکر؟
نه. فعلاً adblock-rust در فایرفاکس جایگزین uBlock Origin یا افزونههای مشابه نیست. این قابلیت هنوز آزمایشی است و تجربهای آماده و قابل تنظیم به کاربران عادی ارائه نمیدهد. در حال حاضر، کاربران معمولی بهتر است همچنان از ابزارهای شناختهشده و قابل اعتماد استفاده کنند؛ اما از نقطهنظر آیندهنگرانه، اضافه شدن این موتور به فایرفاکس نشان میدهد که سازندگان مرورگرها میخواهند نقش فعالتری در محافظت از کاربر داشته باشند.
این تغییر یک پیام روشن دارد: مبارزه با ردیابها و تبلیغات مزاحم دیگر فقط وظیفهی افزونههای جانبی نیست؛ خود مرورگرها هم در حال تبدیل شدن به لایه دفاعی اصلی کاربران هستند.
