نگاهی به فناوری وای‌فای ۷؛ سرعت بیشتر و تاخیر کمتر، اما نه برای همه!

نسل هفتم شبکه‌های بی‌سیم یا «وای‌فای ۷» با وعده دستیابی به سرعت‌ بی‌سابقه و پایداری خیره‌کننده روانه بازار شده؛ اما پیش از آنکه برای نوسازی تجهیزات شبکه دست‌به‌جیب شویم، باید به پرسشی اساسی پاسخ دهیم: این فناوری دقیقاً چه چالشی را برطرف می‌کند؟ آیا وای‌فای ۷ تجربه روزمره ما از اتصال به اینترنت را دگرگون می‌کند یا صرفاً ارتقایی اسمی روی کاغذ خواهد بود؟

در این مطلب ضمن بررسی جامع این استاندارد و بهبودهایی که به وجود می‌آورد، به شما خواهیم گفت که مهاجرت به وای‌فای ۷ برای کدام دسته از کاربران ضروری است و برای چه کسانی منطقی به نظر نمی‌رسد.

وای‌فای ۷ چیست؟

اگر بخواهیم وای‌فای را به یک اتوبان تشبیه کنیم، نسل‌های قبلی مثل مسیرهایی بودند که با افزایش تعداد ماشین‌ها (گوشی‌ها و لپ‌تاپ‌ها)، ترافیک در آن‌ها به سرعت سنگین می‌شد. وای‌فای ۷ که با استاندارد 802.11be شناخته می‌شود، این اتوبان را به قدری عریض کرده که به آن لقب «EHT» (مخفف Extremely High Throughput) یا «ظرفیت بسیار بالا» داده‌اند.

در حالی که وای‌فای ۶ حداکثر سرعت تئوری ۹.۶ گیگابیت بر ثانیه داشت، وای‌فای ۷ این عدد را به رقم خیره‌کننده‌ی ۴۶ گیگابیت بر ثانیه رسانده است. البته این بدان معنا نیست که یک دستگاه به‌تنهایی تمام این پهنای باند را دریافت می‌کند؛ بلکه شبکه‌ی خانگی شما حالا یک مسیر اتصال بسیار بزرگ‌تر دارد که می‌تواند همزمان ده‌ها دستگاه را پشتیبانی کند؛ بدون اینکه سرعت یکی فدای دیگری شود.

به‌بیان ساده‌تر، اگر اینترنت پرسرعت و تجهیزات سازگار داشته باشید، چند نفر می‌توانند هم‌زمان و بدون افت محسوس کیفیت، فیلم ببینند، بازی آنلاین تجربه کنند، تماس تصویری داشته باشند یا فایل‌های حجیم را در شبکه جابه‌جا کنند.

وای‌فای ۷؛ سرعت بیشتر و تاخیر کمتر

نسل هفتم شبکه‌های بی‌سیم با تکیه بر نوآوری‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری مختلف، ظرفیت شبکه، سرعت انتقال داده و پایداری اتصال را به شکل چشمگیری ارتقا می‌دهد. بیایید مهم‌ترین قابلیت‌های فنی این استاندارد را مرور ‌کنیم.

کانال‌های ۳۲۰ مگاهرتزی؛ مسیری عریض‌تر برای داده‌ها 

اطلاعات در فضای بی‌سیم بر بستر «فرکانس‌ها» منتقل می‌شوند. تا پیش از این، عریض‌ترین مسیری که داده‌ها می‌توانستند در آن حرکت کنند ۱۶۰ مگاهرتز بود. وای‌فای ۷ حالا ظرفیت را با افزایش ۲ برابری به ۳۲۰ مگاهرتز رسانده است.

برای درک بهتر، تصور کنید یک بزرگراه دو بانده به بزرگراهی چهار بانده تبدیل شود. هرچه مسیر عریض‌تر باشد، خودروهای بیشتری می‌توانند هم‌زمان و با سرعت بالاتر عبور کنند. در وای‌فای ۷ نیز کانال‌های عریض‌تر به دستگاه‌ها اجازه می‌دهند حجم بیشتری از داده را در زمان کوتاه‌تری ارسال و دریافت کنند. این قابلیت برای کار با هدست‌ واقعیت مجازی، استریم ویدیوهای باکیفیت، انتقال فایل‌های سنگین در شبکه‌ی داخلی و کار با حافظه‌های تحت شبکه بسیار مفید است. 

از آنجا که این جاده‌ی پهن در فرکانس خلوت ۶ گیگاهرتز ساخته شده، دیگر خبری از تداخل با دستگاه‌های دیگر یا وای‌فای همسایه‌ها روی فرکانس‌های ۲.۴ و ۵ گیگاهرتز نخواهد بود!

فناوری MLO؛ برگ برنده‌ی وای‌فای ۷ 

مهم‌ترین دستاورد فنی وای‌فای ۷، تکنولوژی MLO (مخفف Multi-Link Operation) است. تا قبل از این، گوشی یا لپ‌تاپ فقط می‌توانست به یکی از باندهای فرکانسی مودم (مثلاً ۲.۴ یا ۵ گیگاهرتز) وصل شود. اما با MLO دستگاه شما همزمان به چند فرکانس وصل می‌شود.

برای درک بهتر تصور کنید در حال دانلود یک فایل حجیم هستید و همزمان یک تماس تصویری کاری دارید. با وای‌فای قدیمی هر دو فرایند باید روی یک کانال رقابت کنند؛ در نتیجه ویدیو گیر می‌کند یا سرعت دانلود کند می‌شود.

با MLO روتر می‌تواند داده‌های تماس تصویری را از باند ۵ گیگاهرتز و داده‌های دانلود را از باند ۶ گیگاهرتز دریافت کند. اگر یکی از باندها به دلیل تداخل سیگنال یا ازدحام مشکل پیدا کرد، روتر فوری داده‌ها را به باند دیگر منتقل می‌کند.

فناوری 4K-QAM؛ فشرده‌سازی بهتر داده‌ها

وای‌فای ۷ از مدولاسیون 4K-QAM بهره می‌برد که به زبان ساده، روش پیشرفته‌تری برای بسته‌بندی و ارسال داده‌هاست. این تکنیک در مقایسه با نسل‌های قبلی می‌تواند حدود ۲۰ درصد داده بیشتری را در همان سیگنال منتقل کند.

البته 4K-QAM بیشترین کارایی را زمانی دارد که فاصله‌ی دستگاه تا روتر کم و کیفیت سیگنال بالا باشد. بنابراین این قابلیت در محیط‌های ایده‌آل، بیشترین تاثیر را نشان می‌دهد.

استفاده‌ی هوشمندانه از کانال‌های شلوغ

قابلیت دیگری به نام Preamble Puncturing هم اضافه شده که در مکان‌های شلوغ مثل مجتمع‌‌های اداری، تجاری و مسکونی کاربرد زیادی دارد. در چنین فضاهایی تراکم مودم‌های وای‌فای بسیار بالاست که باعث افزایش تداخل و کاهش کیفیت اتصال می‌شود.

در نسل‌های قبلی اگر بخشی از یک کانال دچار تداخل می‌شد، ممکن بود کل کانال غیرقابل استفاده شده یا روتر به کانال‌های باریک‌تر و کندتر مهاجرت کند. اما وای‌فای ۷ می‌تواند فقط بخش دارای مشکل را کنار گذاشته و از باقی فضای سالم همان کانال استفاده کند.

سخت‌افزار قدرتمند برای مدیریت ترافیک

مودم‌ها و روترهای مجهز به وای‌فای ۷ نسبت به نسل قبل به پردازنده‌های قدرتمندتر، حافظه‌ی بیشتر و امکانات مدیریتی کامل‌تری مجهز هستند .این موضوع برای استفاده بهینه از قابلیت‌هایی مانند مدیریت پیشرفته‌ی ترافیک، شبکه‌ی مهمان، کنترل والدین، اتصال به حافظه‌ی تحت شبکه، رمزنگاری پیشرفته یا تونل‌های امن اهمیت زیادی دارد.

پردازش هم‌زمان ترافیک چندین دستگاه، به‌ویژه زمانی که داده‌ها رمزنگاری شده‌اند یا قوانین پیچیده‌ی مدیریتی روی شبکه اعمال می‌شود، نفس مودم‌های معمولی را می‌گیرد و باعث افت سرعت می‌شود. مودم روترهای وای‌فای ۷ به لطف پردازنده‌های چند‌هسته‌ای و قدرتمند توان کافی برای اجرای روان این وظایف را دارند.

چالش‌ استفاده از وای‌فای ۷ در ایران

بیشتر کاربران خانگی در ایران اینترنت ADSL ،VDSL یا TD-LTE دارند که سرعت آن زیر ۵۰ مگابیت بر ثانیه است. تجربه‌ی کاربری روزمره نشان داده حتی سرعت اتصال در بستر فیبر نوری هم به سطحی نمی‌رسد که وای‌فای ۶ جوابگوی آن نباشد.

در چنین شرایطی، توان تئوری ۴۶ گیگابیتی وای‌فای ۷ تأثیر مستقیمی بر سرعت باز شدن سایت‌ها، تماشای ویدیو یا دانلودهای روزمره نخواهد داشت؛ زیرا گلوگاه اصلی، معمولاً خود سرویس اینترنت است، نه شبکه‌ی بی‌سیم داخل خانه.

دیگر نکته‌ی مهم سازگاری دستگاه‌هاست. برای بهره‌بردن از قابلیت‌های وای‌فای ۷، فقط داشتن روتر جدید کافی نیست و باید گوشی، لپ‌تاپ، تبلت، تلویزیون یا سایر دستگاه‌های شما نیز از این استاندارد پشتیبانی کنند. اگر بیشتر دستگاه‌های خانه قدیمی باشند، خرید روتر وای‌فای ۷ به‌تنهایی دردی دوا نخواهد کرد.

چه کسانی واقعاً به وای‌فای ۷ نیاز دارند؟

برای بسیاری از کاربران خانگی که استفاده‌ی اصلی‌شان از اینترنت وب‌گردی، شبکه‌های اجتماعی، تماشای فیلم و کارهای روزمره است، وای‌فای ۵ یا وای‌فای ۶ همچنان کافی خواهد بود. اما برای برخی گروه‌ها، ارتقا به وای‌فای ۷ می‌تواند منطقی و حتی ارزشمند باشد:

جمع‌بندی

وای‌فای ۷ با تلفیق فناوری MLO، کانال‌های فوق‌عریض ۳۲۰ مگاهرتزی و مدولاسیون 4K-QAM شبکه‌های بی‌سیم را برای تبادل داده‌های حجیم و بار سنگین پردازش‌ ابری آماده می‌کند. با این‌حال تجهیزات وای‌فای ۷ قیمت بالایی دارند و تعداد دستگاه‌هایی که از آن پشتیبانی می‌کنند هنوز محدود است. اگر اینترنت شما سرعت بالایی ندارد یا بیشتر دستگاه‌هایتان با نسل قبل سازگارند، ارتقا به این نسل تغییر بزرگی در تجربه‌ی روزمره‌تان ایجاد نخواهد کرد.

اما اگر به‌دنبال ساخت یک شبکه‌ی داخلی فوق سریع هستید، در محیطی شلوغ با تداخل زیاد زندگی می‌کنید، یا کاربری حرفه‌ای و سنگین از شبکه دارید، وای‌فای ۷ می‌تواند سرمایه‌گذاری آینده‌نگرانه و منطقی باشد.

پرسش‌های پرتکرار