اندروید برخلاف آیفون، سالهاست به کاربران اجازه میدهد برنامه را از بیرون فروشگاه رسمی نصب کنند؛ مثلاً فایل APK را از سایت سازنده بگیرند یا از فروشگاهی غیر از گوگلپلی استفاده کنند. حالا گوگل میخواهد بدون حذف کامل این امکان، نصب برنامههایی را که سازنده آنها شناسایی نشده است محدود کند.
پیشتر در نوشدارو توضیح داده بودیم که این تغییر چه اثری بر نصب برنامه از منابعی غیر از گوگلپلی میگذارد. حالا گوگل جزئیات بیشتری منتشر کرده است و میدانیم که نصب مستقیم برنامهها کاملاً مسدود نمیشود؛ اما برای برنامههای تأییدنشده با هشدارها و مراحل بیشتری همراه خواهد بود.
اجرای جهانی این طرح از ژانویه ۲۰۲۷ (دی و بهمن ۱۴۰۵) آغاز میشود و طی چند ماه به کشورها و روشهای مختلف نصب گسترش پیدا میکند. این محدودیت فقط روی دستگاههای تأییدشده با اندروید ۸ یا بالاتر اجرا میشود؛ یعنی بیشتر گوشیهایی که با خدمات رسمی گوگل عرضه میشوند.
گوگل دقیقاً چه چیزی را تأیید میکند؟
پس از اجرای این طرح، سازنده برنامه باید هویت خود و مالکیت برنامه را نزد گوگل ثبت کند. البته این به معنای تأیید امنبودن برنامه نیست؛ فقط مشخص میکند چه کسی آن را منتشر کرده است. برنامه همچنان میتواند خارج از گوگلپلی و از طریق سایت یا فروشگاهی دیگر عرضه شود.
سازندگانی هم که میخواهند برنامههایشان را بهطور گسترده منتشر کنند، باید مدرک هویتی ارائه دهند و ۲۵ دلار بپردازند. دانشجویان و برنامهنویسان علاقهمند هم میتوانند بدون پرداخت هزینه و ارائه مدرک دولتی، برنامه را با حداکثر ۵۰ دستگاه مشخص به اشتراک بگذارند.
آیا نصب برنامه تأییدنشده غیرممکن میشود؟
خیر. گوگل یک راه رسمی اما عمداً زمانبر به نام «Advanced Flow» در نظر گرفته است. کاربر باید از بخش تنظیمات توسعهدهندگان، درخواست نصب برنامههای متعلق به سازندگان تأییدنشده را فعال کند. پس از ثبت درخواست، یک مهلت امنیتی ۲۴ساعته آغاز میشود تا کلاهبرداران نتوانند هنگام تماس یا گفتوگو، قربانی را به فعالکردن فوری این گزینه وادار کنند.
پس از پایان این مهلت، کاربر باید با رمز، پین یا اطلاعات بیومتریک دستگاه هویت خود را تأیید کند. سپس میتواند اجازه نصب چنین برنامههایی را برای هفت روز یا بدون محدودیت زمانی فعال نگه دارد. این انتظار فقط یک بار برای فعالکردن این مسیر روی دستگاه است و برای نصب هر برنامه تکرار نمیشود.
البته هنگام نصب هر برنامه تأییدنشده همچنان هشدار امنیتی نمایش داده خواهد شد. استفاده از این مسیر نیز به معنی امنبودن برنامه نیست؛ فقط به کاربر اجازه میدهد با پذیرفتن مسئولیت خطر، محدودیت گوگل را کنار بگذارد.
کاربران و برنامهنویسان ایرانی چه وضعیتی دارند؟
پیشتر در نوشدارو به استثنای کشورهای تحت تحریم در طرح احراز هویت توسعهدهندگان اندروید پرداخته بودیم. توضیحات تازه گوگل اکنون این موضوع را روشنتر کرده است: توسعهدهندگان مستقر در کشورهای تحت تحریم فراگیر نمیتوانند مراحل احراز هویت را تکمیل کنند، اما بررسی هویت سازنده نیز روی دستگاههایی که از نظر فیزیکی در همین کشورها قرار دارند اجرا نمیشود.
گوگل نام ایران را جداگانه ذکر نکرده است؛ اما ازآنجاکه ایران در اسناد رسمی آمریکا مشمول تحریم تجاری فراگیر است، براساس سیاست فعلی باید در این استثنا قرار بگیرد. بنابراین انتظار نمیرود نصب برنامههای ثبتنشده روی گوشی کاربران حاضر در ایران بهدلیل این طرح مسدود شود. بااینحال، اجرای عملی این استثنا هنوز آغاز نشده و باید دید در عمل چگونه پیاده خواهد شد.
وضعیت برای سازندگان برنامه متفاوت است. توسعهدهندگانی که داخل ایران مستقر هستند نمیتوانند احراز هویت گوگل را انجام دهند. در نتیجه، کاربران خارج از ایران ممکن است برای نصب یا بهروزرسانی برنامههای ثبتنشده ایرانی ناچار شوند مسیر پیشرفته را فعال کنند. معیار اعلامشده محل فعالیت توسعهدهنده است، نه تابعیت او؛ بنابراین این محدودیت لزوماً شامل یک برنامهنویس ایرانی ساکن کشور دیگری نمیشود.
گوگل هنوز توضیح نداده است که موقعیت فیزیکی دستگاه را چگونه تشخیص میدهد؛ بنابراین نمیتوان گفت روشنکردن VPN یا تغییر منطقه حساب چه تأثیری بر این استثنا خواهد داشت.
آدرس مطلب: https://nooshdaroo.ir/news-opinion/google-android-developer-verification-iran/
