کامپیوتری را تصور کنید که بیش از ۷٫۶ میلیون هسته پردازشی دارد، در هر ثانیه صدها میلیون میلیارد محاسبه انجام میدهد و دانشمندان برای کشف داروهای جدید، شبیهسازی بلایای طبیعی و پیشبینی تغییرات اقلیمی از آن استفاده میکنند. حالا تصور کنید هکرها باعث توقف فعالیت چنین کامپیوتری شوند.
این اتفاقی است که اخیراً برای ابرکامپیوتر ژاپنی «فوگاکو» (Fugaku) رقم خورده است. موسسهای که مسئولیت اداره این ابرکامپیوتر را بر عهده دارد، پس از کشف نفوذ هکرها فعالیت آن را متوقف کرد و پژوهشهای علمی بلاتکلیف ماندند!
چرا توقف عملکرد این کامپیوتر بسیار مهم است؟
فوگاکو که نامش از کوه فوجی ژاپن گرفته شده، در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۲ عنوان «سریعترین ابرکامپیوتر جهان» را در اختیار داشت و اکنون در جایگاه نهم جهان قرار دارد. برخی از مشخصات حیرتانگیز آن عبارتاند از:
- نزدیک به ۱۵۹ هزار واحد پردازشی (Node)، که هرکدام به پردازنده ۴۸ هستهای و ۳۲ گیگابایت حافظه مجهز شدهاند؛
- بیش از ۷٫۶ میلیون هسته پردازشی؛
- بیش از ۵ میلیون گیگابایت حافظه رم؛
- توان انجام حدود ۴۴۲ میلیون میلیارد عملیات محاسباتی در ثانیه.
برای درک بهتر، فقط حافظه رم این ابرکامپیوتر معادل حافظه بیش از ۳۰۰ هزار لپتاپ با رم ۱۶ گیگابایتی است!
جالب است بدانید در دوران همهگیری کرونا، دانشمندان از فوگاکو برای شبیهسازی انتشار ذرات ویروس در رستورانها، هواپیماها و کلاسهای درس و همینطور بررسی تاثیر ماسک و تهویه هوا استفاده میکردند. این ابرکامپیوتر در تحقیقات مربوط به کشف داروهای احتمالی کرونا هم نقش داشت.
هکرها چطور به این غول کامپیوتری نفوذ کردند؟
نقطه ورود هکرها، یک صفحهی اینترنتی برای نمایش وضعیت فعالیت ابرکامپیوتر بود! مهاجمان از طریق همین صفحه به شبکه داخلی راه پیدا کردند و حتی روی برخی سرورها بدافزار نصب کردند.
اطلاعات نزدیک به ۴۶۰۰ کاربر فوگاکو و ابرکامپیوتر کوچکتر این موسسه به نام «ریکیو» در معرض افشا قرار گرفته است؛ از جمله نام، ایمیل و اطلاعات مرتبط با حسابهای کاربری.
هنوز شواهدی از سرقت دادههای تحقیقات علمی منتشر نشده، اما تمام پردازشهای در حال اجرا و در نوبت فوگاکو متوقف شدهاند و زمان دقیق آغاز دوباره فعالیت آن مشخص نیست.
وقتی حمله سایبری، تحقیقات علمی را متوقف میکند!
در بسیاری از حملات سایبری، میزان خسارت بر اساس ارزش اطلاعات بهسرقترفته یا زیان مالی قربانیان محاسبه میشود؛ اما در مورد زیرساختهای علمی، ماجرا کمی متفاوت است.
ظرفیت پردازشی ابرکامپیوترها محدود و ارزشمند است و پژوهشگران گاهی مدتها برای استفاده از آن در نوبت میمانند. توقف فعالیت چنین مجموعهای میتواند برنامه زمانی تحقیقات را به هم بریزد و دستیابی به نتایج علمی مهم را به تاخیر بیندازد.
با افزایش وابستگی به زیرساختهای دیجیتال، امنیت سایبری دیگر صرفاً مسالهی حفاظت از اطلاعات و داراییهای مالی نیست؛ امنیت این زیرساختها با پیشرفت پزشکی، پیشبینی مخاطرات طبیعی و حتی توانایی ما برای مقابله با بحرانهای آینده گره خورده است.
آدرس مطلب: https://nooshdaroo.ir/news-opinion/fugaku-supercomputer-hack/
