بازسازی صدای خوانندگان یا اجرای ترانههای جدید توسط هوش مصنوعی در شبکههای اجتماعی ایرانی به وفور دیده میشود. ظاهراً این پدیده فقط به ایران محدود نیست و بر اساس گزارش پلتفرم «سابمیتهاب» (SubmitHub)، ۳۸.۵ درصد از آهنگهای منتشرشده در ماه جولای ۲۰۲۶، با دخالت مستقیم یا غیرمستقیم هوش مصنوعی ساخته شدهاند.
این بررسی که روی بیش از یک میلیون قطعه موسیقی انجام شده، نشان میدهد ۲۳.۲ درصد آثار کاملاً توسط هوش مصنوعی تولید شدهاند و ۱۵.۳ درصد دیگر، از المانهای تولیدشده با هوش مصنوعی استفاده کردهاند که توسط انسانها بازنویسی یا ویرایش شده است.
این آمار نگرانکننده تنها به یک پلتفرم محدود نمیشود. شرکت «دیزر» (Deezer) هم گزارش داده که در ماه ژوئن، بیش از نیمی از آپلودهای روزانهی این پلتفرم را قطعات ساختهشده با هوش مصنوعی تشکیل دادهاند.
واکنش پلتفرمها؛ از ممنوعیت تا شفافسازی
در حالی که برخی هنرمندان استفاده از هوش مصنوعی را صرفاً ابزار کمکی میدانند، منتقدان و سازمانهای حقوقی به شدت نگران حذف هنر انسانی هستند. با افزایش نگرانیها دربارهی حقوق هنرمندان و سردرگمی شنوندگان، نهادها و پلتفرمهای موسیقی رویکردهای متفاوتی را در پیش گرفتهاند.
پلتفرمهای بزرگی مثل «بندکمپ» (Bandcamp) انتشار آثار تولیدشده با هوش مصنوعی را به طور کامل ممنوع کردهاند. «انجمن صنعت ضبط استرالیا» (ARIA) نیز آهنگهایی را که بخش عمدهی آنها با هوش مصنوعی ساخته شده، از جداول رسمی موسیقی این کشور حذف کرده تا از «ماهیت انسانی هنر» محافظت کند.
اسپاتیفای اما رویکرد شفافسازی را در پیش گرفته است. این پلتفرم بهزودی برچسب «شخصیت هوش مصنوعی» (AI Persona) را به آثار برخی هنرمندان اضافه میکند تا شنونده با آگاهی کامل دست به انتخاب بزند.
