اگر فکر می‌کنید بزرگ‌ترین نگرانی پژوهشگران هوش مصنوعی این است که یک روز ربات‌ها خودشان تصمیم بگیرند نسل بشر را نابود کنند، نتیجه یک نظرسنجی تازه، تصویری کمی متفاوت ترسیم می‌کند.
خبرگزاری سایبرنیوز از ۱۰۳ پژوهشگر حوزه هوش مصنوعی و یادگیری ماشین پرسیده که هوش مصنوعی به کجا می‌رود و خطر اصلی آن چیست. جواب‌ها نشان می‌دهد نگرانی جدی است، اما بخش بزرگی از پژوهشگران خطر اصلی را نه خودِ ماشین، بلکه نحوه‌ی استفاده ما انسان‌ها از آن می‌دانند؛ بیشتر پاسخ‌دهندگان هم افرادی با سابقه‌ی انتشار مقاله در حوزه هوش مصنوعی یا یادگیری ماشین بوده‌اند.
آیا به هوش مصنوعیِ هم‌سطحِ انسان نزدیک شده‌ایم؟
«هوش مصنوعی همه‌چیزدان» (AGI) به سیستمی گفته می‌شود که بتواند طیف بزرگی از کارهای فکری را تقریباً در سطح یک انسان ماهر انجام دهد؛ نه اینکه فقط در یک کار خاص خوب باشد.
۲۲.۳ درصد پژوهشگران گفته‌اند با این تعریف، AGI همین حالا هم وجود دارد. حدود ۲۴ درصد انتظار دارند طی دو سال آینده به آن برسیم و نزدیک ۱۹ درصد بازه سه تا پنج سال را محتمل‌تر می‌دانند.
اما یک نکته‌ی اضافی هم وجود دارد: بیش از نیمی از پاسخ‌دهندگان معتقدند برای رسیدن واقعی به چنین سطحی، احتمالاً به یک جهش بنیادی در فناوری نیاز داریم و صرفاً عظیم‌تر کردن مدل‌های امروزی کافی نیست.
اَبَرهوش مصنوعی به این زودی‌ها از راه نمی‌رسد؟
یک پله بالاتر از «هوش مصنوعی همه‌چیزدان»، «ابرهوش مصنوعی» یا ASI قرار دارد؛ هوشی که در طیف بزرگی از کارها از بهترین متخصصان انسانی هم بهتر باشد.
اینجا پژوهشگران محتاط‌تر می‌شوند. فقط ۵.۹ درصد معتقدند چنین هوشی الان وجود دارد و پاسخ‌ها درباره زمان رسیدن به آن، از چند سال تا چند دهه آینده پراکنده است.
نزدیک ۷۰ درصد می‌گویند برای رسیدن به ابرهوش، احتمالاً به یشرفت‌هایی اساساً متفاوت از فناوری امروز نیاز داریم. پس برخلاف بعضی تیترهای هیجان‌انگیز، پژوهشگران هنوز به اتفاق نظر نرسیده‌اند که «ابرهوش مصنوعی همین دور و بر است!».
بیشتر پژوهشگران نگران‌اند؛ ولی همه بدبین نیستند
حدود ۶۴ درصد پاسخ‌دهندگان گفته‌اند این احتمال را تا حدی جدی می‌دانند که یک AI خودبهبوددهنده در پنج سال آینده خطر بزرگی برای بشر ایجاد کند.
با این حال، این به معنی بدبینی کامل نیست. ۴۸.۵ درصد معتقدند اثر بلندمدت هوش مصنوعی بر بشر در مجموع مثبت خواهد بود. این یعنی برخی پژوهشگر در عین حال که معتقدند AI در آینده مفید خواهد بود، از خطرات جدی مسیر پیشرفت آن نگران شده‌اند.
مهم‌ترین خطر؟ خودِ ما
شاید جذاب‌ترین نتیجه نظرسنجی همین باشد.
۳۷.۹ درصد پژوهشگران گفته‌اند بزرگ‌ترین خطر دهه آینده، سوءاستفاده انسان از هوش مصنوعی است؛ برای مثال در زمینه‌هایی مثل حملات سایبری، تولید سلاح‌های زیستی یا انتشار اطلاعات جعلی.
۲۸.۲ درصد هم بیشتر نگران اثرهای ساختاری هستند: تمرکز قدرت در دست تعداد محدودی شرکت یا دولت، آسیب‌های اقتصادی و تضعیف نهادها.
در مقابل، ۲۰.۴ درصد «ناهم‌راستایی» را بزرگ‌ترین خطر دانسته‌اند؛ یعنی سناریویی که AI خودش هدفی متفاوت از خواسته انسان دنبال کند. به زبان ساده، در این نظرسنجی نگرانی از آدمی که AI را در دست دارد بسیار پررنگ‌تر از ترس از AI مستقلی است که ناگهان علیه ما شورش کند.
این نگرانی روی نظر پژوهشگران درباره سرعت توسعه هم اثر گذاشته است: ۳۹.۲ درصد خواهان کند شدن توسعه مدل‌های مرزی هستند و ۱۵.۷ درصد حتی از توقف موقت توسعه AI حمایت کرده‌اند.
یک نکته مهم راجع به این پژوهش
این نظرسنجی فقط ۱۰۳ نفر را شامل می‌شود و قرار نیست نظر تمام جامعه علمی را نمایندگی کند. اما یک تصویر جالب از شکاف فعلی می‌دهد: آینده AI هنوز بسیار نامطمئن است و حتی کسانی که روی آن تحقیق می‌کنند درباره زمان رسیدن به هوش مصنوعی همه‌چیزدان و ابرهوش اختلاف زیادی دارند.
اما روی یک چیز اجماع نظر بیشتری دیده می‌شود: شاید لازم نباشد برای پیدا کردن خطر اصلی، منتظر یک ربات شورشی بمانیم. بخشی از خطرات مهم هوش مصنوعی همین حالا می‌توانند با کلاهبرداری، حمله سایبری، انتشار اطلاعات جعلی و تمرکز قدرت در دست انسان‌ها شروع شوند.
آدرس مطلب: https://nooshdaroo.ir/news-opinion/ai-researchers-survey/
