یک زن خدمتکار فیلیپینی به نام ماریا، پس از هفتهها دریافت پیامهای عاشقانه و تماسهای تصویری، تصور میکرد عشق زندگیاش را پیدا کرده است. او فکر میکرد با ولیعهد جذابِ دُبی در ارتباط است، اما در واقع داشت فریب یک کلاهبرداری عاشقانه تبدیل را میخورد. کلاهبرداران با استفاده از دیپفیک (Deepfake) خود را به جای شیخ حمدان بن محمد، وارث تاج و تخت دبی، جا زده بودند. ماریا ابتدا با این او در یک سایت دوستیابی آشنا شد و سپس گفتوگوهای آنها به پیامرسان واتساپ کشیده شد.
این فریبکاری، در تماسهای تصویری، واقعیتر و متقاعدکنندهتر میشد. در این تماسها، تصویری روی صفحه ظاهر میشد که دقیقاً شبیه شاهزادهی واقعی بود. حرکت لبهای او کاملاً با کلماتی که میگفت هماهنگی داشت، هرچند صدایش با صدای واقعی شیخ حمدان متفاوت بود.
بر باد رفتن پسانداز یک سال کار
ماریا میگوید در ابتدا هیچ دلیلی برای شک کردن به این رابطه نداشت و زمانی اولین شک و تردید در دل او جوانه زد که ۱۶۲۵ دلار از دست داده بود. این مبلغ برای ماریا معادل پسانداز یک سال کار بیوقفه بود. کلاهبردار او را متقاعد کرده بود که برای دریافت سند ازدواج و «کارت عضویت سلطنتی» پول پرداخت کند تا از این طریق بتواند شغلی در دبی به دست آورد.
ماجرا به همینجا ختم نشد. فرد شیاد در ادامه درخواست ۹۷۴ دلار دیگر کرد تا یک اتاق هتل برای اولین دیدار حضوریشان رزرو کند. این درخواست باعث شد ماریا با دقت بیشتری حساب کاربری این «شاهزادهی رؤیاها» را در شبکهی اجتماعی فیسبوک بررسی کند.
بیشتر بخوانید
ردپای کلاهبرداران در آنسوی دنیا
پژوهشگران ردپای برخی از این طرحهای کلاهبرداری را تا شبکههای مجرمانه در نیجریه دنبال کردهاند. این افراد سودجو برای واقعیتر جلوه دادن هویتهای جعلی خود، به طور فزایندهای به استفاده از هوش مصنوعی روی آوردهاند.
این ترفندها بخشی از موج گستردهی کلاهبرداریهایی با عنوان «شاهزادهی قلابی دبی» است که افراد جویای رابطهی عاطفی در فضای آنلاین را هدف قرار میدهد. کلاهبرداران از محبوبیت عظیم شیخ حمدان (با بیش از ۱۷ میلیون دنبالکننده در اینستاگرام) سوءاستفاده میکنند. آنها با سرقت تصاویر، هویت و حتی اشعار واقعی او، اشخاص آسیبپذیر را متقاعد میکنند که در حال گفتوگو با یک عضو واقعی خانوادهی سلطنتی هستند.
چگونه در دام کلاهبرداران سایبری نیفتیم؟
کلاهبرداریهای عاشقانه اغلب بر پایهی جلب اعتماد قربانیان در یک بازهی زمانی طولانی بنا میشوند. کلاهبرداران از روشی به نام مهندسی اجتماعی (Social Engineering) استفاده میکنند تا افرادی را که در شرایط روحی آسیبپذیری قرار دارند، فریب دهند. آنها روی موقعیتهای خاص زندگی مانند طلاق، مرگ همسر یا سایر تغییرات بزرگ تمرکز میکنند و از احساسات افراد بهعنوان یک سلاح بهره میبرند.
برای جلوگیری از افتادن در دام فریب عاطفی، توجه به نکات زیر ضروری است:
- آموزش و آگاهیبخشی: اولین و مهمترین گام برای مقابله با طرحهای پیچیدهی کلاهبرداری، افزایش آگاهی و شناخت ترفندهای جدید است. از مطالعهی نوشدارو دست نکشید!
- عدم امکان ملاقات حضوری: کلاهبردار ممکن است دلایل گوناگونی برای این ارائه کند که چرا نمیتواند شما را حضوری ببیند. از طرف دیگر، این روزها حتی تماس ویدیویی هم برای اطمینان از هویت افراد کافی نیست!
- پیشرفت سریع رابطه: رابطه خیلی سریع صمیمانه میشود، حتی با اینکه بههیچوجه طرف مقابل را ندیدهاید. ممکن است هدیه بگیرید، خیلی زود «دوستت دارم» بشنوید و حتی پیشنهاد ازدواج دریافت کنید!
- درخواستهای مالی: اگر رابطهی آنلاین به درخواست پول یا هدایای گرانقیمت ختم شد، باید به شدت محتاط باشید.
