شرکت آنتروپیک (Anthropic)، سازنده هوش مصنوعی Claude، در حال سختگیرانهتر کردن مسیرهای دسترسی غیرمجاز به سرویسهای خود است. هدف اصلی این موج تازه، آن دسته از شرکتها و کاربران چینی هستند که با ترفندهایی مثل استفاده از ویپیان، زیرمجموعههای خارجی، سرویسهای ابری، کارتهای پرداخت واسطه و حسابهای جعلی به کلود دسترسی پیدا میکردند.
پشتپرده سختگیری تازه آنتروپیک
این سختگیری پس از آن جدیتر شد که آنتروپیک برخی شرکتهای وابسته به شرکت چینی «علیبابا» را به یک عملیات گسترده «تقطیر مدل» (Model Distillation)1 متهم کرد؛ روشی که در آن خروجیهای یک مدل قدرتمند برای آموزش یا تقویت مدلهای دیگر استفاده میشود. طبق گزارشها، در این عملیات از حدود ۲۵ هزار حساب جعلی برای ارسال حدود ۲۹ میلیون درخواست به مدل زبانی کلود (Claude) استفاده شده بود.
این تخلفات در حالی رخ داده است که آنتروپیک از مدتی پیش سختگیرانهترین ممنوعیتها را برای استفاده در چین اعمال میکند؛ از جمله الزام به احراز هویت کاربران و مسدود کردن پرداختها از طریق بانکهای چینی.
به گفته منابع آگاه، با این نقضِ قوانین، آنتروپیک برای بستن رخنههای آسیبپذیر وارد عمل شده و تلاشهای خود را برای محدود کردن دسترسی چینیها افزایش داده است. این شرکت همچنین دسترسی از مناطق پشتیبانینشده را صراحتاً ممنوع کرده و سرویسهای «ایستگاه انتقال» (Transfer Station) را که درخواستها را از چین به حسابهای خارجی هدایت میکنند، هدف قرار داده است.
مسدود شدن حساب کاربران ایرانی در هوشمصنوعی کلود
اگرچه تمرکز اصلی آنتروپیک در این پرونده روی چین است، اما این موضوع برای کاربران ایرانی هم اهمیت دارد. بسیاری از کاربران ایرانی برای دسترسی به سرویسهایی مثل کلود یا دیگر ابزارهای هوش مصنوعی خارجی، از همان مسیرهایی استفاده میکنند که حالا زیر ذرهبین شرکتها قرار گرفتهاند: VPN، شماره مجازی، کارت بانکی واسطه، پرداخت ارزی غیرمستقیم یا خرید حساب آماده.
نوشدارو پلاس
طبق گزارش Financial Times، آنتروپیک برای شناسایی دسترسیهای غیرمجاز فقط به آیپی کاربر تکیه نمیکند و در برخی موارد از سرنخهایی مثل منطقه زمانی کامپیوتر، الگوهای ترافیک، شبکههای واسطه و سرویسهای انتقال درخواست استفاده کرده است. رویترز هم گزارش داده توسعهدهندگان در Claude Code سازوکارهایی دیدهاند که اطلاعاتی مثل timezone و proxy-related data را بررسی میکرده است. آنتروپیک جزئیات کامل این سیستمها را منتشر نکرده، اما گفته سیاست خود را با «سیستمهای تشخیص مداوم و در حال تکامل» اجرا میکند.
در همین مدت، موارد متعددی از بن شدن یا محدود شدن اکانت کاربران ایرانی هم گزارش شده و خیلیها تجربه از دست دادن دسترسی یا حتی اشتراکهای پولی خود را داشتهاند؛ هرچند آمار رسمی دقیقی از این موضوع منتشر نشده است.
چهکار کنیم؟
پیام اصلی این ماجرا روشن است: دسترسی به ابزارهای هوش مصنوعی خارجی برای کاربران مناطق پشتیبانینشده پایدار و تضمینشده نیست. برای کاهش ریسک و مدیریت بهتر این شرایط، میتوانید در صورت نیاز برخی از این اقدامات را در نظر بگیرید:
- از دادههای مهم بکاپ بگیرید و فایلها و پرامپتهای مهم را در فضای جدا ذخیره کنید.
- وابستگی کامل به یک سرویس یا یک حساب را کاهش دهید و از چند ابزار جایگزین استفاده کنید.
- دادههای حساس یا حیاتی را تا حد امکان در این سرویسها وارد نکنید.
- همیشه احتمال قطع دسترسی را در برنامهریزی کاری خود لحاظ کنید و سناریوی جایگزین داشته باشید.
اگر شما هم تجربهای از بن شدن، محدود شدن یا از دست دادن دسترسی به این سرویسها داشتهاید، در کامنتها بنویسید.
- تقطیر مدل (Model Distillation) یعنی خروجیهای یک مدل قدرتمند هوش مصنوعی برای آموزش یا تقویت یک مدل دیگر استفاده شود. این روش در پژوهش و توسعه هوش مصنوعی میتواند کاربرد مشروع داشته باشد، اما اگر با دور زدن محدودیتها، حسابهای جعلی یا نقض شرایط استفاده انجام شود، از نگاه شرکتها نوعی استخراج غیرمجاز قابلیتهای مدل محسوب میشود. ↩︎
