شرکت «آنتروپیک»، سازنده هوش مصنوعی کلود (Claude)، اخیراً احراز هویت با مدارک دولتی و تصویر سلفی را برای دسترسی به برخی از قابلیتهای این چتبات الزامی کرده است. این تصمیم علاوه بر ایجاد نگرانی عمومی در زمینه حریم خصوصی، میتواند تبعات گسترده و نگرانکنندهای برای کاربران ایرانی به همراه داشته باشد.
فرآیند احراز هویت شامل چهکسانی میشود؟
طبق اعلام آنتروپیک، درخواست احراز هویت بخشی از بررسیهای روتین امنیتی است و بیشتر شامل مواردی میشود که سیستم، رفتار مشکوک یا سوءاستفاده احتمالی را تشخیص میدهد. در چنین مواردی کاربر باید با یکی از موارد زیر در سایت احراز هویت کند:
- پاسپورت
- گواهینامه رانندگی
- کارت شناسایی ملی
آنتروپیک برای پیادهسازی این سیستم با شرکت «پرسونا» (Persona Identities) همکاری میکند که از تأمینکنندگان اصلی زیرساختهای احراز هویت در سرویسهای مالی جهان است.
این تغییر رویه در حالی رخ میدهد که طی ماههای گذشته، موج بزرگی از کاربران به دلیل نگرانی از سیاستهای حریم خصوصی چت جیپیتی، به Claude مهاجرت کرده بودند. اکنون همین پناهگاه امن نیز از کاربرانی که به دنبال حریم خصوصی بیشتر بودند، درخواست ارائه حساسترین مدارک هویتی را میکند.
تکرار کابوس احراز هویت اجباری
گرچه این محدودیتها در سطح جهانی اعمال میشود، اما تحریمهای ایالات متحده و استفاده ناگزیر کاربران ایرانی از ابزارهای تغییر آیپی و ویپیان، آنها را در خط مقدم آسیبپذیری قرار میدهد.
از آنجا که ترافیک خروجی این ابزارها معمولاً از سرورهایی اشتراکی با هزاران کاربر همزمان عبور میکند، الگوی رفتاریِ شبکه از دید سیستمهای امنیتیِ Claude، شباهت بالایی به فعالیت باتها یا شبکههای اسپم خواهد داشت. همین مسئله کافی است تا حساب کاربران ایرانی بسیار سریعتر از سایرین وارد لیست رفتارهای مشکوک شود و به فاز احراز هویت اجباری برسد.
از سوی دیگر آنتروپیک به صراحت در قوانین خود اعلام کرده که حساب کاربرانِ ساکن در «مناطق پشتیبانینشده» مسدود خواهد شد. این سناریو یادآور روزهای تلخ مسدودسازی گسترده حساب ایرانیان در صرافیهای بینالمللی ارز دیجیتال است؛ روندی که در صورت اجرای سختگیرانه توسط آنتروپیک، میتواند به قطع دسترسی کاربران ایرانی از این هوش مصنوعی قدرتمند منجر شود.
در آخر: دومینوی نقض حریم خصوصی کاربران
آنتروپیک تاکید کرده اطلاعات هویتی کاربران صرفاً در سرورهای Persona رمزنگاری شده و برای آموزش مدلهای هوش مصنوعی استفاده نمیشوند، اما تاریخچه پلتفرمهای دیجیتال پر از نقض چنین وعدههایی است.
علاوه بر این چنین اقدامی میتواند مسیر خطرناکی را برای کل صنعت فناوری باز کند. اگر آنتروپیک این رویه را با موفقیت تثبیت کند، دور از ذهن نیست که شرکتهایی نظیر OpenAI، گوگل و سایرین هم به بهانه ارتقای امنیت، مسیر مشابهی را در پیش بگیرند و عصر جدیدی از احراز هویتهای اجباری را در دنیای دیجیتال رقم بزنند.
