اینترنت جزو حقوق اصلی و ضروری است. یک «زیرساخت» است؛ مثل آب، برق و جاده. قطع اینترنت هم فقط به این معنی نیست که نمیتوانیم اینستاگرام را باز کنیم و حوصلهمان سر میرود، بلکه به این معنی است که اقتصاد، صنعت، آموزش و حتی سلامتمان به خطر میافتد.
یک برداشت نادرست اما رایج این است که آسیب فقط در پی «قطع کامل» اینترنت رخ میدهد و مادامی که اینترنتِ بهاصطلاح «داخلی» وجود داشته باشد، مشکل چندان بزرگ نیست. قبل از ادامه بحث، ضروری است اشاره کنیم که عبارت «اینترنت داخلی» از بیخ صحیح نیست و وضعیت فعلی عملاً یکجور «شبکه محدود داخلی» است که اصلاً در تعریف اینترنت نمیگنجد.
در کنارش اختلال، کاهش سرعت و ناپایداری هم داریم که خود آنها هم بسیار مخرباند. چرا؟ چون کسبوکارها هنوز هزینه میدهند (حقوق، اجاره و چکهای عقبافتاده)، اما مسیرهای درآمدزایی بسته یا غیرقابل پیشبینی شدهاند. همین فرسایش آهسته و پیوسته، مشاغل و اقتصاد را بیسر و صدا نابود میکند.
ساده بگوییم: اینترنت «سیستم عامل کشور» است و حیات میلیونها نفر به شکل مستقیم یا غیرمستقیم به این سیستم عامل گره خورده.
چه مشاغلی آسیب دیدهاند و میبینند؟
اگر میخواهید به چشم ببینید چه مشاغلی تحت تاثیر قرار گرفتهاند و میگیرند، این فهرستِ بلندبالا را به دقت بخوانید:
۱. مشاغل دیجیتال و IT
حیات این مشاغل از اساس وابسته به دسترسی پایدار به سرورهای جهانی و ابزارهای آنلاین است؛ اصلاً اگر اینترنت نبود، اکثر این مشاغل هم نبودند.
- برنامهنویس (فرانتاند، بکاند، فولاستک)
- توسعهدهنده موبایل (اندروید / iOS)
- مهندس نرمافزار
- مهندس سختافزار
- طراح UI / UX
- مدیر محصول
- مدیر پروژه
- تحلیلگر سیستم
- تحلیلگر داده
- دانشمند داده
- مهندس یادگیری ماشین
- مهندس هوش مصنوعی
- مهندس DevOps
- مدیر سرور
- ادمین شبکه
- کارشناس امنیت سایبری
- مهندس زیرساخت
- متخصص مجازیسازی
- ادمین دیتابیس
- تستر نرمافزار
- توسعهدهنده بازی
- طراح مراحل بازی
- نویسنده داستان بازی
- تولیدکننده محتوای گیمینگ
- مدیر وبسایت
- متخصص سئو
- دیجیتال مارکتر
- ادمین شبکههای اجتماعی
- متخصص تبلیغات آنلاین
- مدیر کمپین دیجیتال
- تولیدکننده محتوا
- کپیرایتر
- بلاگر
- ولاگر
- استریمر
- یوتیوبر
- پادکستر
- تدوینگر ویدیو
- موشنگرافیست
- طراح گرافیک
- عکاس دیجیتال
- تصویرگر دیجیتال
- مدیر فروش آنلاین
- فریلنسر
- متخصص هوش مصنوعی و دادهکاوی
- متخصص API و یکپارچهسازی سیستمها
- پشتیبان فنی
- متخصص Cloud
- متخصص SRE
- تحلیلگر لاگ و مانیتورینگ
- تستر نفوذ
- سازنده افزونه و پلاگین
- طراح سایت
- فروشنده هاست و دامین بینالمللی
- نویسنده محتوای وب
- استراتژیست محتوا
- تبلیغنویس
- متخصص تحقیق کلمات کلیدی
- متخصص بازاریابی
- مشاور برند
- کارشناس Google Ads
- مدیر CRM
- متخصص CRO
- افیلیت مارکتر
- تحلیلگر داده و رفتار کاربر
- تحلیلگر ترند و بازار
- ایمیل مارکتر
- فروشنده اکانتهای پریمیوم
- آنلاینشاپها
- تعمیرکار موبایل و نرمافزار
- تایپیست و ویراستار متون خارجی
- دستیار مجازی برای شرکتهای خارجی
- فروشنده ویپیان
۲. رسانه، فرهنگ و هنر
اگر دنبال توقف کامل تبادل فرهنگی و هنری با هر جانداری بیرون از مرزهای کشور باشیم، قطعی اینترنت شروع خوبیست… مشاغل این گروه بدون تعامل پویا با جهان بیرون، حیات طبیعی ندارند و در حبابی ساختگی قرار میگیرند که خیلی زود میترکد.
- نویسنده
- رماننویس
- فیلمنامهنویس
- شاعر
- روزنامهنگار
- خبرنگار
- سردبیر
- منتقد هنری
- منتقد سینما
- منتقد بازی
- مترجم
- ویراستار
- گوینده
- دوبلور
- بازیگر
- کارگردان
- تهیهکننده
- تدوینگر
- فیلمبردار
- صدابردار
- آهنگساز
- تنظیمکننده موسیقی
- خواننده
- نوازنده
- دیجی
- نقاش
- مجسمهساز
- طراح صحنه
- طراح لباس
- طراح نور
- انیماتور
- طراح سهبعدی
- کارتونیست
۳. آموزش و پژوهش
پژوهش و آموزش؟ بدون اینترنت…؟!
- آموزگار
- دانشجو
- استاد دانشگاه
- مدرس آنلاین
- مربی خصوصی
- معلم زبان
- معلم موسیقی
- معلم هنر
- معلم کامپیوتر
- مدرس بازارهای مالی
- مشاور تحصیلی
- برنامهریز آموزشی
- پژوهشگر
- محقق علمی
- متخصص شبیهسازی و مدلسازی
- مترجم متون تخصصی
- مدیر آرشیوهای علمی
- دبیر علمی
- دستیار پژوهشی
- نویسنده محتوای آموزشی
- طراح دوره آموزشی
۴. پزشکی، سلامت و درمان
برای پزشک و درمانگر، اینترنت بخشی از زیرساخت ایمنی حرفهای و کیفیت درمان است. این مشاغل برای تصمیمگیری بالینی، دریافت راهنمای درمانی، آشنایی با پروتکلهای متکی بر شواهد، پایگاههای دارویی، هشدارهای ایمنی، مقالات جدید، دورههای بازآموزی معتبر، ارتباط علمی با همکاران بینالمللی و دسترسی به ابزارهای تشخیصی و آموزشی نیاز به اینترنت دارند.
در نسخه محدود و «داخلی» خبری از بهروزرسانی لحظهای، تنوع منابع، اعتبار علمی جهانی و امکان تعامل واقعی نیست. نتیجه؟ افزایش خطای پزشکی، فرسودگی شغلی، فاصله گرفتن نظام سلامت از استانداردهای جهانی و درد و رنج بیشتر برای بیماران.
- پزشک عمومی
- پزشک متخصص
- جراح
- دندانپزشک
- داروساز
- پرستار
- بهیار
- ماما
- فیزیوتراپیست
- کاردرمانگر
- گفتاردرمانگر
- روانشناس
- رواندرمانگر
- مشاور خانواده
- مددکار اجتماعی
- تکنسین آزمایشگاه
- تکنسین رادیولوژی
- اپتومتریست
- بیناییسنج
- شنواییسنج
- مربی بهداشت
- کارشناس تغذیه
- مربی ورزشی
- مربی بدنسازی
- ماساژور
- امدادگر
۵. کسبوکار، مدیریت و مالی
سرمایه و سرمایهگذار را تنها جایی پیدا میکنید که ثبات باشد. تصمیمگیریهای مالی، تحلیل بازار، مدیریت ریسک و ارتباط با شرکای تجاری، همگی با همان اینترنتی امکانپذیر میشوند که با یک دکمه خاموش و روشن میشود.
- کارآفرین
- مدیرعامل
- مدیر مالی
- مدیر منابع انسانی
- مدیر فروش
- مدیر بازاریابی
- حسابدار
- حسابرس
- تحلیلگر مالی
- معاملهگر
- سرمایهگذار
- مشاور کسبوکار
- مشاور مدیریت
- مدیر استارتاپ
- مدیر عملیات
- کارشناس بیمه
- نماینده بیمه
- صندوقدار
- مدیر شعبه
۶. صنعت، فنی و مهندسی
تکنیکها، استانداردهای ایمنی و ابزارها دائماً در تغییرند. دانش نوین معمولاً از طریق یوتیوب، فرومهای تخصصی و سایتهای مرجع انگلیسیزبان کسب میشود و حتی مشاغل به ظاهر روتین هم برای بهرهمندی از فرصتهای جهان واقعی نیاز به پلتفرمهای اجتماعی و ارتباطی دارند. گذشت روزهایی که با «نیازمندیها» کار پیدا میشد و یک شیفت کار، کفاف زندگی آبرومندانه را میداد.
- مهندس عمران
- مهندس برق
- مهندس مکانیک
- مهندس صنایع
- مهندس نفت
- مهندس شیمی
- مهندس مواد
- مهندس معماری
- نقشهکش
- تکنسین فنی
- برقکار
- لولهکش
- جوشکار
- تراشکار
- مکانیک خودرو
- تعمیرکار موبایل
- تعمیرکار کامپیوتر
- نصاب
- اپراتور دستگاه
- کارگر ماهر
- کارگر ساده
- ناظر پروژه
۷. حملونقل و لجستیک
راننده تاکسی، کامیون و قطار سال ۲۰۲۶ با «نقشهی ثابت» کار نمیکند. او به دادههای زنده نیاز دارد: ترافیک، آبوهوا، تصادف، انسداد مسیر، تغییرات لحظهای پروازها و بنادر، هشدارهای جهانی و…
خلبان، کنترلر پرواز، ناخدا و ملوان هم باید در جریان آخرین دستورالعملها، پروتکلها، بولتنهای امنیتی و تغییرات قوانین بینالمللی بماند. در کدام گوشه از شبکهی داخلی، این اطلاعات را به صورت لحظهای پیدا کنیم؟
- راننده تاکسی
- راننده تاکسی اینترنتی
- راننده اتوبوس
- راننده کامیون
- پیک موتوری
- خلبان
- مهماندار
- کنترلر پرواز
- ملوان
- ناخدا
- راننده قطار
- لوکوموتیوران
- مسئول بار
- انباردار
- مدیر لجستیک
- کارشناس زنجیره تأمین
۸. فروش، خدمات و مشاغل روزمره
مشاغل این گروه به نظر «ساده» میرسند، اما در عمل تماس مستقیم با ذائقه، سلامت و اقتصاد روزمرهی مردم دارند. برای قناد، باریستا، نانوا، قصاب و مغازهدار، اینترنت ابزار کار نامرئیست. دستورها، تکنیکها، استانداردها، ترندهای جهانی و آموزشهای عملی فقط در اینترنت پیدا میشوند و مشترییابی و دوام کسبوکار در گرو تمام اینهاست.
- فروشنده
- بازاریاب حضوری
- ویزیتور
- صندوقدار فروشگاه
- مدیر فروشگاه
- مغازهدار
- سوپرمارکتی
- نانوا
- قصاب
- میوهفروش
- آشپز
- کمکآشپز
- قناد
- شیرینیپز
- باریستا
- گارسون
- هتلدار
- پذیرشگر
- نظافتچی
- سرایدار
- نگهبان
- حراست
- آرایشگر
- پیرایشگر
- ناخنکار
- میکاپآرتیست
۹. کشاورزی، دامداری و محیط زیست
این گروه از مشاغل را معمولاً سنتی به حساب میآوریم و با خودمان فکر میکنیم ربط زیادی به اینترنت ندارند. اما سادهلوحانه است اگر تاثیر اینترنت بر «هر» شغلی را در قرن بیستویکم دست کم بگیریم.
دسترسی به سرویسهای دقیق هواشناسی و مدلهای اقلیمی برای مدیریت ریسک کشاورز و باغدار ضروری است… دانش کشاورزی، دامپروری و شیلات به سرعت در حال تغییر است… و مشاغلی که با موجودات زنده سر و کار دارند، باید بیشترین منابع را راجع به بیماریهای واگیردار، داروها و اپیدمیهای منطقهای در دسترس داشته باشند…
- کشاورز
- باغدار
- دامدار
- مرغدار
- زنبوردار
- شیلاتکار
- ماهیگیر
- جنگلبان
- محیطبان
- کارشناس منابع طبیعی
- کارشناس محیط زیست
- گلخانهدار
- کارگر مزرعه
۱۰. مشاغل نوظهور و خاص
- تولیدکننده محتوای آموزشی سواد دیجیتال 🙂
- تحلیلگر شایعات
- راستیآزما (Fact-checker)
- مدیر بحران آنلاین
- مشاور سواد رسانهای
- کوچ دیجیتال
- کوچ زندگی
- مدیر کامیونیتی
- طراح سناریو تعاملی
- آرشیویست دیجیتال
- اپراتور هوش مصنوعی
- ناظر الگوریتم
البته که این فهرست همینجا تمام نمیشود و اینها صرفاً مشاغلی برجستهاند که با چند دقیقه فکر کردن به ذهن هرکسی میرسند! اینطور هم نیست که بعضی از مشاغل به مرخصی اجباری کوتاهمدت بروند و بعد از مدتی برگردند سر کار خودشان! ناپایداری اینترنت یعنی انسداد شریانهای حیاتی اقتصاد، صنعت، آموزش و سلامت؛ یعنی خروج سرمایه و سرمایهگذار؛ و یعنی فرار معدود مغزهای باقیمانده.
در روزهای گذشته برخی کسبو کارها مثل اسنپ، از کاهش ۵۰۰ میلیاردی فروش روزانه کسبوکارهای فعال در این پلتفرم گزارش دادهاند. پیشبینی خسارت وارده (بسته به شیوه محاسبه) از ۱۵۰ میلیون دلار به ازای هر ساعت قطعی تا هزار میلیارد تومان در هر دو روز متغییر است. شاید هیچ کس نتواند به درستی میزان خسارت مادی و معنوی ناشی از قطع شدن اینترنت را محاسبه کند. اما یک چیز مشخص است: عواقب فشار دادن گلوی اینترنت، بسیار بزرگتر از چیزی است که بتوان تصورش را کرد.
پاسخ دادن به جمشید پورحسین
نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.