معمای موبایل‌های موتورولا: وقتی گوشی، مسیر خرید را خودش انتخاب می‌کند!

بعضی کاربران گوشی‌های موتورولا (Motorola) با رفتار عجیبی روبه‌رو شده‌اند: وقتی اپلیکیشن آمازون را از درون فهرست برنامه‌ها باز می‌کنند، گوشی به‌جای اینکه مستقیم وارد اپ شود، برای لحظه‌ای مرورگر را باز می‌کند، کاربر را از یک مسیر واسطه عبور می‌دهد و بعد به اپ آمازون می‌فرستد. این اتفاق آن‌قدر سریع رخ می‌دهد که ممکن است کاربر فقط یک چشمک کوتاه از مرورگر ببیند و اصلاً نفهمد چه اتفاقی افتاده است…

مشکل چیست؟

مشکل این است که در همین مسیر کوتاه، یک کد «همکاری در فروش» به لینک اضافه می‌شود؛ یعنی اگر خریدی در آمازون انجام شود، ممکن است پورسانت آن به حسابی برسد که کاربر هیچ نقشی در انتخابش نداشته. این رفتار فعلاً در همه گوشی‌های موتورولا دیده نشده و طبق گزارش‌ها بیشتر به یکی از اپ‌های از پیش نصب‌شده موتورولا به نام اسمارت فید (Smart Feed) مربوط می‌شود؛ اپی که در به‌روزرسانی تازه‌اش، مسیر باز شدن آمازون را روی بعضی موبایل‌ها تغییر داده است.

بخش عجیب‌تر ماجرا، همین مسیری است که کاربر از آن عبور داده می‌شود. بررسی‌ها نشان داده این تغییر مسیر از طریق سایتی با نام kira-abboud.com انجام می‌شود؛ سایتی که داخل آن به یک اینفلوئنسر حوزه مد با حساب کاربری kirasfashionfinds اشاره شده است.

اما نکته مهم این است: چنین لینکی در شبکه‌های اجتماعی اینفلوئنسر مورد نظر دیده نشده و کد همکاری در فروشی که از گوشی‌های موتورولا ارسال می‌شود، با کدهایی که در لینک‌های عمومی او وجود دارد یکی نیست. بنابراین فعلاً نمی‌شود گفت خود آن اینفلوئنسر نقشی در ماجرا دارد یا نه؛ فقط می‌دانیم مسیر انتخاب‌شده عجیب و بی‌توضیح است.

با این اوصاف هنوز مشخص نیست این رفتار نتیجه تصمیم مستقیم موتورولا بوده، یا یک همکاری تبلیغاتی ناشیانه و یا سوءاستفاده‌ هکرها. اما از نگاه کاربر، اصل ماجرا روشن است: موبایل هوشمند نباید بی‌سروصدا مسیر باز شدن یک اپ را تغییر دهد، مخصوصاً وقتی این تغییر مسیر به تبلیغات، ردیابی کلیک یا درآمدزایی از رفتار کاربر مربوط می‌شود.

آشنایی با مفهوم «ردپای دیجیتال»: اینترنت یک اتاق شیشه‌ای است!

در آخر؛ ماجرای قدیمی Bloatware!

این خبر فقط درباره آمازون یا موتورولا نیست، یادآوری مهمی است درباره چیزی که به آن «نفخ‌افزار» یا «بلوت‌ور» (Bloatware) می‌گویند: اپ‌ها و سرویس‌هایی اضافی که از قبل روی گوشی نصب شده‌اند، اما همیشه برای پاسخدهی به نیاز کاربر نیستند؛ گاهی صرفاً برای تبلیغات، همکاری تجاری، جمع‌آوری داده یا نگه داشتن کاربر در اکوسیستم سازنده‌ طراحی شده‌اند.

بلوت‌ور فقط حافظه را اِشغال یا گوشی را کُند نمی‌کند. مسئله مهم‌تر این است که بعضی از این برنامه‌ها می‌توانند بی‌سروصدا روی تجربه روزمره، مسیر کلیک‌ها و حتی داده‌های رفتاری کاربر اثر بگذارند؛ آن هم بدون اینکه کاربر خودش آن‌ها را نصب کرده باشد یا دقیقاً بداند چه می‌کنند.